Bài giảng Tin học 8 - Bài thực hành 5: Sử dụng lệnh lặp For...do

 CÂU LỆNH LẶP 
I. Mục tiêu:
a) Kiến thức: 
- Biết nhu cầu cần có cấu trúc lặp trong ngôn ngữ lập 
trình;
- Biết ngôn ngữ lập trình dùng cấu trúc lặp để chỉ dẫn 
máy tính thực hiện lặp đi lặp lại công việc nào đó một 
số lần;
- Hiểu hoạt động của câu lênh lặp với số lần biết 
trước for ... do trong Pascal;
- Biết lệnh ghép trong Pascal. II. Chuẩn bị:
GV: - Giáo án, máy Projector, bảng và bút;
 - Một số ví dụ bài tập về vòng lặp for...do;
HS: - SGK, vở để ghi;
III. Lưu ý sư phạm:
- Dạy để học sinh hiểu cách sử dụng vòng lặp for...do 
trong mọi ngôn ngữ lập trình;
- Ứng dụng vòng lặp được minh họa bằng ngôn ngữ 
Pascal, không phải nhất nhất áp đặc học sinh vào 
ngôn ngữ Pascal;
- Không nên đưa vào các kiến thức ngoài SGK quá 
nhiều nhằm tránh gây quá tải đối với học sinh. HĐ giáo viên HĐ học sinh Nội dung 
Câu hỏi: Trong đời sống hằng Thảo luận trả 1. Các công việc phải 
ngày có rất nhiều công việc được lời: thực hiện nhiều lần: 
lặp đi lặp lại, em nào cho biết 
một vài ví dụ? -Tiếng gà gáy - lặp với số lần nhất 
 mỗi sáng, tiếng định và biết trước: 
GV cho thêm vào ví dụ: mỗi 
sáng thứ 2 đều chào cờ đầu tuần, trống trường sau đánh răng mỗi ngày 2 
hoặc cô giáo lặp đi lặp lại việc gọi mỗi tiết học, lần, ngày ăn cơn 3 
học sinh lên trả bài và ghi điểm, đánh răng trước lần...
cô giáo sẽ ngừng lại cho đến khi khi đi ngủ và - lặp với số lần không 
đã vào điểm cho tất cả học mỗi sáng thức thể xác định trước: học 
sinh.... dậy... cho đến khi thuộc bài...
 GV chốt lại: đó là các công việc, - Hằng ngày em đi 
các hoạt động được thực hiện 
 học ...
bằng cách lặp đi lặp lại nhiều lần, 
được chia làm 2 kiểu lặp: lặp với HS lắng nghe
số lần nhất định, biết trước và lặp 
với số lần không xác định được. Một vài học sinh 
Câu hỏi: ví dụ nào là lặp với số trả lời
lần xác định được, ví dụ nào là 
lặp với số lần không xác định 
được?
 HS Lắng nghe 
GV: Nhận xét đánh giá 
 HS ghi vào vở 
- GV cho học sinh ghi vào vở HĐ giáo viên HĐ học sinh Nội dung 
VD2: Tính tổng của 100 số tự VD2:Một HS nêu thuật toán: - Cấu trúc lặp 
nhiên đầu tiên S= B1: S0; i 0 được sử dụng 
1+2+3+...+100. B2: ii + 1 để chỉ thị cho 
Gọi một học sinh nêu thuật toán. B3: nếu i<=100 thì SS+i và máy tính thực 
 quay lại B2
- GV: nhận xét, giải thích các hiện lặp đi lặp 
bước lặp của thuật toán B4: kết thúc thuật toán
 - HS: thảo luận, bổ sung lại một hoạt 
VD3: In ra màn hình số lần lặp từ 
 VD3: HS trình bày thuật toán: động nào đó 
15
 B1: i1 cho đến khi 
- GV: nhận xét, giải thích các B2: Viết ra lần lặp thứ i, ii+1 một điều kiện 
bước lặp của thuật toán
 B3: nếu i<=5 thì quay lại B2 nào đó được 
* Qua 3 ví dụ GV giải thích đưa ra B4: Kết thúc thuật toán
 thỏa mãn 
kết luận: Cách mô tả các hoạt - HS: thảo luận, bổ sung
động trong thuật toán như ở các - Câu lệnh lặp: 
ví dụ được gọi là cấu trúc lặp. Vậy 
cấu trúc lặp có vai trò gì? - HS thảo luận trả lời là “cách” để chỉ 
- GV: chốt lại cho HS ghi vào vở thị máy tính 
 HS ghi vào vở thực hiện cấu 
* Giải thích câu lệnh lặp: là cách 
để điều kiển máy tính thực hiện trúc lặp.
cấu trúc lặp. HĐ giáo viên HĐ học sinh Nội dung 
Cùng HS phân tích cú pháp: - Dữ liệu kiểu Trong đó:
+ Giá trị đầu, giá trị cuối luôn số nguyên - biến đếm: là biến 
là kiểu dữ liệu gì? thường có kiểu nguyên;
+ biến đếm: biến đầu tiên - HS trả lời: - Giá trị đầu, giá trị 
được gán giá trị đầu, mỗi lần kiểu nguyên, cuối: là các biểu thức 
thực hiện thì biến đếm tăng 1 giá trị cuối >= có cùng kiểu với biến 
đơn vị từ giá trị đầu đến giá trị giá trị đầu đếm. Giá trị cuối phải 
cuối. Vậy biến đếm có kiểu dữ lớn hơn hoặc bằng giá 
liệu gì? Giá trị cuối như thế nào trị đầu;
 -HS ghi vào vở
so với giá trị đầu?
- Cùng học sinh phân tích 
hoạt động: Đầu tiên biến đếm 
gán bằng giá trị đầu, sau đó -HS lắng nghe
giá trị biến đếm tăng dần 1 
đơn vị từ giá trị đầu đến giá trị 
cuối. và câu lệnh được thực 
 for := 
hiện mỗi lần tăng biến đếm cho 
đến khi biến đếm vượt quá giá to do ;
trị cuối thì kết thúc. HĐ giáo viên HĐ học sinh Nội dung 
Câu hỏi: Ở VD2 và bài - HS thảo luận * Chú ý: Câu lệnh 
tập bạn làm em thấy trả lời có thể là câu lệnh 
trong câu lệnh lặp có gì + VD2: sau do là 1 đơn hoặc câu lệnh 
khác nhau? câu lệnh ghép
GV chốt lại: sau khóa + Bài tập: sau do 
do có nhiều câu lệnh thì là các câu lệnh 
phải gói trong khối nằm trong khối 
begin...end. Begin...end Begin...end. 
này được coi là câu lệnh HS lắng nghe ghi 
ghép của pascal, sau end 
là dấu ; vào vở HĐ giáo viên HĐ học sinh Nội dung 
*Cho HS ghi đề ví dụ 4 HS ghi đề vào 4. Tính tổng và tích bằng 
vào vở và làm. vở câu lệnh lặp:
- Gọi một HS nhắc lại HS trả lời Ví dụ 4: Tính tổng của N số 
 tự nhiên đầu tiên, N được 
thuật toán tính tổng N.
 -HS tự làm vào nhập từ bàn phím.
- GV hướng dẫn cách làm giấy nháp Program Tinh_tong;
: Var N, i : integer;
+ Tổng N rất lớn nên khai S: real;
báo kiểu dữ liệu gì? Begin
+ gán S  0, giá thị đầu Write(‘Nhap so N = ’); 
= 1thi S:= S+1 readln(N);
 S:= 0;
 For i := 1 to N do S:= 
 S+i;
 Writeln(‘Tong cua’,N, ‘so 
 tu nhien
 dau tien S=’, S);
 End. V. Củng cố dặn dò: 
- Cũng cố lại câu lệnh lặp
- Cho bài tập về nhà
- Làm các bài tập ở sách giáo khoa
- Làm các bài tập trong bài thực hành 5 để tiết sau 
thực hành.
- Nhận xét tiết học, đánh giá tiết học
 HẾT Program lap;
Var i: integer;
Begin
 For i:= 1 to 5 do
 Writeln(‘Day la lan lap 
thu:’,i);
Readln;
End. Program chao_hoi;
Var i:integer; ten: string;
Begin
 For i:=1 to 40 do
 Begin
 Write(‘nhap ten:’); readln(ten);
 Write(‘chao ban:’,ten); 
 End;
End.