Đề cương ôn tập học kì I môn Vật lý 6 - Năm học 2020-2021 - Trường THCS Tân Bình

TRƯỜNG THCS TÂN BÌNH ĐỀ CƯƠNG ÔN TẬP HKI 
Họ tên: MÔN: VẬT LÝ 6 
Lớp: 6/ NĂM HỌC: 2020 - 2021 
 PHẦN I: LÝ THUYẾT 
 Câu 1: Giới hạn đo (GHĐ), độ chia nhỏ nhất (ĐCNN) của thước là gì? 
- Giới hạn đo (GHĐ) của thước là độ dài lớn nhất được ghi trên thước. 
- Độ chia nhỏ nhất (ĐCNN) của thước là độ dài giữa hai vạch chia liên tiếp trên thước. 
 Câu 2: Nêu cách đo thể tích của vật rắn không thấm nước bằng bình chia độ. 
- Đặt bình chia độ thẳng đứng, đổ nước vào bình chia độ đến thể tích V1. 
- Thả chìm vật rắn cần đo vào bình chia độ, nước trong bình dâng lên đến thể tích V2. 
- Thể tích của vật rắn bằng thể tích phần nước dâng lên thêm (Vvật = V2 - V1). 
 Câu 3: Nêu cách đo thể tích của vật rắn không thấm nước bằng bình tràn. 
- Đặt bình tràn thẳng đứng, đổ nước vào bình tràn đầy ngang miệng lỗ thoát. 
- Thả chìm vật rắn vào bình tràn, hứng nước tràn ra vào bình chứa. 
- Dùng bình chia độ đo thể tích nước tràn ra, đó chính là thể tích của vật rắn cần đo. 
 Câu 4: Thế nào là hai lực cân bằng? 
- Hai lực cân bằng là hai lực cùng tác dụng vào một vật, mạnh như nhau, có cùng phương 
 nhưng ngược chiều. 
- Nếu chỉ có hai lực tác dụng lên một vật mà vật đó vẫn đứng yên, thì hai lực đó là hai lực cân 
 bằng. 
 Câu 5: Khối lượng của một vật cho biết điều gì? Trên một gói bánh Snack có ghi 50 g, số 
 đó cho biết điều gì? 
- Khối lượng của một vật cho biết lượng chất tạo thành vật đó. 
- Trên một gói bánh Snack có ghi 50 g, số đó cho biết khối lượng của bánh ở trong gói. 
 Câu 6: Lực là gì? Lực tác dụng lên một vật có thể gây ra những kết quả gì? 
- Lực là tác dụng đẩy, kéo của vật này lên vật khác. 
- Lực tác dụng lên một vật có thể gây ra kết quả: làm vật đó bị biến đổi chuyển động hoặc làm 
 vật đó bị biến dạng (hai kết quả này có thể xảy ra cùng lúc). 
 Câu 7: Trọng lực là gì? Trọng lực có phương và có chiều như thế nào? 
- Trọng lực là lực hút của Trái đất. 
- Trọng lực có phương thẳng đứng, có chiều hướng về phía Trái đất. 
 Trang 1 Câu 13: Nêu định nghĩa trọng lượng riêng. TRọng lượng Riêng của sắt là 78 000 N/m3 cho 
 biết điều gì? Viết công thức tính tRọng lượng Riêng, chú thích các đại lượng tRong công 
 thức. Viết công thức liên hệ giữa trọng lượng riêng và khối lượng Riêng. 
- Định nghĩa: Trọng lượng riêng của một chất được xác định bằng trọng lượng của một đơn vị 
 thể tích (1 m3) đó. 
- Ví dụ: Trọng lượng riêng của sắt là 78 000 N/m3 cho biết cứ 1 m3 sắt thì có trọng lượng là 
 78000 N. 
- Công thức: 
 PdV= .
 P: trọng lượng (N). 
 P
 d = V: thể tích (m3). 
 V
 P d : trọng lượng riêng (N/m3). 
 V =
 d
- Công thức liên hệ giữa trọng lượng riêng và khối lượng riêng: 
 d
 D =
 dD=10. 10
 Câu 14: Khi kéo một vật lên theo phương thẳng đứng cần phải dùng một lực có cường độ 
 (độ lớn) như thế nào? 
 Khi kéo một vật lên theo phương thẳng đứng: thì cần phải dùng một lực có cường độ (độ 
lớn) ít nhất bằng với trọng lượng của vật. 
 Câu 15: Có mấy loại máy cơ đơn giản? Kể tên và nêu công dụng của từng loại. 
Có 3 loại máy cơ đơn giản : 
- Mặt phẳng nghiêng: giúp kéo (đẩy) vật lên với lực nhỏ hơn trọng lượng của vật. 
- Đòn bẩy: giúp nâng vật với lực nâng nhỏ hơn trọng lượng vật - nếu khoảng cách từ điểm đặt 
 của lực tới điểm tựa lớn hơn khoảng cách từ điểm đặt của vật đến điểm tựa. 
- Ròng rọc: giúp làm thay đổi hướng của lực kéo so với khi kéo trực tiếp (ròng rọc cố định) 
 hoặc làm lực kéo vật lên nhỏ hơn trọng lượng của vật (ròng rọc động). 
 => Máy cơ đơn giản có công dụng chung là giúp con người làm việc dễ dàng hơn. 
 Câu 16: Hãy cho biết kí hiệu, đơn vị và dụng cụ đo các đại lượng vật lí: độ dài, thể tích, 
 khối lượng, lực, trọng lượng, khối lượng riêng, trọng lượng riêng 
 Đại lượng vật lí Kí hiệu Đơn vị Dụng cụ đo 
 Độ dài l mét (m) Thước 
 Thể tích V mét khối (m3) Bình chia độ 
 Khối lượng m kilôgam (kg) Cân 
 Lực F niutơn (N) Lực kế 
 Trọng lượng P niutơn (N) Lực kế 
 Khối lượng Riêng D kg/m3, g/cm3 Cân và bình chia độ 
 Trọng lượng riêng d N/m3 Lực kế và bình chia độ 
 Trang 3 Bài 3: Việt Nam là một quốc gia nằm ở cực đông nam bán 
đảo Đông Dương. Biên giới Việt Nam giáp với vịnh Thái 
Lan ở phía nam, vịnh Bắc Bộ và biển Đông ở phía 
đông, Trung Quốc ở phía bắc, Lào và Campuchia ở phía 
tây. Hình thể nước Việt Nam có hình chữ S, khoảng cách 
từ bắc tới nam (theo đường chim bay) là 1 648 km. 
a/. Em hãy cho biết khoảng cách từ Bắc tới Nam của nước 
 ta là bao nhiêu mét? 
 . 
b/. Tỉ lệ của một bản đồ (hình 7) là tỉ số giữa một khoảng 
 cách đo trên bản đồ và khoảng cách ngoài thực tế. Tỉ lệ 
 bản đồ là 1 : 1 000 000 nghĩa là 1 cm trên bản đồ 
 tương ứng với 1 000 000 cm ngoài thực tế. Em hãy 
 tính xem với tỉ lệ 1 : 1 000 000, thì khoảng cách từ Bắc 
 đến Nam của nước ta được vẽ là bao nhiêu cm trên bản 
 đồ? 
  Hình 7 
Bài 4: Quan sát hình 8 và hình 9 bên dưới, em hãy cho biết: 
a/. Giới hạn đo và độ chia nhỏ nhất của mỗi bình chia độ 
 - Hình 8:  
 - Hình 9:  
b/. Người ta đổ cùng một lượng chất lỏng vào hai bình. Hãy 
 ghi lại kết quả thể tích chất lỏng đo được ở mỗi bình.. 
 - Hình 8: V =  cm3 =  m3. 
 3 3
 - Hình 9: V =  cm =  m . 
c/. Theo em thì dùng bình chia độ trong hình nào đo thể tích 
 chất lỏng sẽ chính xác hơn? Giải thích. 
 Hình 8 Hình 9 
Bài 5: Hình 10 mô tả cách đo thể tích của một viên bi, em hãy quan sát và cho biết: 
a/. Dụng cụ đo trong hình 10 có tên gọi là gì? 
b/. Khi đo thể tích, cần phải đặt dụng cụ này như thế 
 nào mới đúng qui định? 
c/. GHĐ của dụng cụ là:  cm3. 
d/. ĐCNN của dụng cụ là:  cm3. 
e/. Thể tích nước trong dụng cụ lúc đầu khi chưa thả 
 3
 viên bi vào là: V1 =  cm . 
f/. Thể tích nước trong dụng cụ sau khi đã thả chìm viên 
 3
 bi vào là: V2 =  cm . 
g/. Thể tích của viên bi là: 
 3
 Vviên bi =  = =  cm Hình 10 
 =  mL =  L =  m3 
 Trang 5 Bài 8: Có 1 cái cân Rô-béc-van. Trên đĩa cân bên trái có đặt một quả táo, trên đĩa cân bên phải 
có đặt 1 quả cân 100 g, 2 quả cân 20 g và 1 quả cân 5 g thì thấy đòn cân thăng bằng. 
a/. Khối lượng của quả táo là bao nhiêu gam? tương ứng với bao nhiêu kilôgam? 
 Giải 
b/. Từ đó hãy tính trọng lượng của quả táo. 
 Tóm tắt Giải 
Bài 9: Có các dụng cụ đo sau: thước thẳng, bình chia độ, cân, lực kế. Em hãy cho biết dụng cụ đo 
nào sẽ được sử dụng trong các trường hợp sau: 
a/. Mẹ của bạn Kim muốn biết khối lượng của miếng thịt bò. Sử dụng: .. 
b/. Uyên muốn đo chiều cao của chiếc bàn học. Sử dụng: .... 
c/. Quân muốn biết độ lớn của lực hút trái đất tác dụng lên quả táo. Sử dụng: .... 
d/. Huy cần dùng 200 ml nước để pha bột làm bánh. Sử dụng: .... 
e/. Trí cần xác định trọng lượng riêng của bức tượng gỗ. Sử dụng: . 
Bài 10: Người ta dùng thước để đo độ dài (l) của một số vật, và kết quả được ghi lại như bên 
dưới. Dựa vào các kết quả đo dưới đây, em hãy xác định độ chia nhỏ nhất của các thước đã dùng. 
a/. l = 12,2 cm. Vậy ĐCNN của thước là:. 
b/. l = 15 cm. Vậy ĐCNN của thước là: 
c/. l = 13,4 cm. Vậy ĐCNN của thước là:. 
d/. l = 20,5 cm. Vậy ĐCNN của thước là:. 
 CHỦ ĐỀ 2 
 LỰC - KẾT QUẢ TÁC DỤNG CỦA LỰC - HAI LỰC CÂN BẰNG. 
 TRỌNG LỰC - LỰC ĐÀN HỒI. 
Bài 11: Quan sát các hiện tượng mô tả trong hình 16, 17, 18, 19. Em hãy chỉ ra vật nào đã tác 
dụng lực? Lực đó gây ra kết quả gì? Và điền vào bảng dưới đây: 
 Hình ảnh Hiện tượng Vật tác dụng lực Kết quả 
Hình Vận động viên 
 16 đang nhảy sào. 
Hình Cầu thủ đang 
 17 sút trái bóng. 
 Trang 7 Bài 14: Hình 22 là lực sĩ cử tạ Nguyễn Thị Phương Loan của Việt Nam, huy chương vàng hạng 
cân 69 kg tại SEA Games 25 năm 2009 ở Lào. Em hãy cho biết: 
a/. Có những lực nào tác dụng lên quả tạ? 
b/. Tại sao quả tạ vẫn đứng yên? 
c/. Nêu phương và chiều của những lực đã tác dụng lên quả tạ. 
  Hình 22 
Bài 15: Treo một vật nặng vào lò xo, thấy lò xo giãn ra như hình 23. Hãy cho biết: 
a/. Khi đã đứng yên, vật nặng chịu tác dụng của những lực nào? Những 
 lực này có cân bằng với nhau không? Vì sao? 
b/. Nêu phương và chiều của các lực đã tác dụng lên vật nặng. 
c/. Vì sao khi tháo bỏ vật nặng ra khỏi lò xo, thì chiều dài lò xo sẽ trở lại 
 chiều dài tự nhiên ban đầu? 
  Hình 23 
Bài 16: Móc lò xo vào giá treo M và treo quả nặng A vào lò xo, 
lò xo giãn ra khi đứng yên như hình 24a. Dùng hai bàn tay ép lò 
xo lại như hình 24b. Hãy cho biết: 
a/. Ở hình 24a, lò xo tác dụng lực đàn hồi lên những vật nào? 
 Quả nặng A chịu tác dụng của những lực nào? 
  a b 
b/. Ở hình 24b, lò xo tác dụng lực đàn hồi lên những vật nào? 
  Hình 24 
Bài 17: Đối với người bị tiểu đường, việc kiểm soát lượng đường trong máu là rất quan trọng. 
Rèn luyện sức khỏe, tập thể dục dù chỉ là những động tác đơn giản nhất cũng khiến lượng đường 
trong máu giảm. 
 Một trong những bài tập cơ bản đó là bài tập cho cơ ngực: ngồi trên sàn nhà, giữ lưng thẳng, 
hai chân hơi co, hai tay cầm một sợi dây duỗi thẳng về phía trước và đẩy ra sau như hình 25. Sợi 
dây này được làm bằng chất liệu nhựa cao cấp, độ co giãn cao, có khả năng chịu lực tốt, phù hợp 
nhiều đối tượng. 
 Trang 9