Đề cương ôn tập học kì I môn Vật lý 9 - Năm học 2019-2020 - Trường THCS Tân Bình

TRƢỜNG THCS TÂN BÌNH ĐỀ CƢƠNG ÔN TẬP HKI 
Họ tên: MÔN: VẬT LÝ 9 
Lớp: 9/ NĂM HỌC: 2019 - 2020 
 PHẦN I: LÝ THUYẾT 
 Câu 1: Nêu sự phụ thuộc của cƣờng độ dòng điện vào hiệu điện thế giữa hai đầu dây dẫn. 
 Đồ thị biểu diễn sự phụ thuộc của cƣờng độ dòng điện vào hiệu điện thế giữa hai đầu dây 
 dẫn có đặc điểm gì? 
 Cường độ dòng điện chạy qua một dây dẫn tỉ lệ thuận với hiệu điện thế đặt vào hai đầu dây dẫn. 
 Đồ thị biểu diễn sự phụ thuộc cường độ dòng điện vào hiệu điện thế giữa hai đầu dây dẫn là 
 một đường thẳng đi qua gốc tọa độ (U = 0 ; I = 0). 
 Câu 2: Phát biểu định luật Ôm. Viết công thức của định luật, chú thích các đại lƣợng có 
 trong công thức. 
 Định luật Ôm: Cường độ dòng điện chạy qua dây dẫn tỉ lệ thuận với hiệu điện thế đặt vào hai 
 đầu dây dẫn và tỉ lệ nghịch với điện trở của dây. 
 Công thức: 
 U I : cường độ dòng điện chạy qua dây dẫn. (A) 
 I U : hiệu điện thế giữa hai đầu dây dẫn. (V) 
 R R : điện trở của dây dẫn. (Ω) 
 Câu 3: Điện trở là gì? Cho biết đơn vị và dụng cụ đo điện trở. Nêu ý nghĩa của điện trở. 
 Điện trở của một dây dẫn là trị số U không đổi đối với mỗi dây dẫn. 
 I
 Đơn vị: Ôm (Ω). 
 Dụng cụ đo điện trở: ampe kế và vôn kế, hoặc đồng hồ đo điện đa năng (ôm kế). 
 Ý nghĩa: Điện trở biểu thị mức độ cản trở dòng điện. 
 Câu 4: Viết các công thức liên quan đến đoạn mạch mắc nối tiếp, đoạn mạch mắc song 
 song gồm 2 điện trở R1 và R2. 
 Đoạn mạch nối tiếp (R1 nt R2) Đoạn mạch song song (R1 // R2) 
 1. I I I 1. I I I
 1 2 1 2
 2. U U U
 2. U U1 U 2 1 2
 1 1 1
 3. R R1 R2 3. 
 R R R
 U R tđ 1 2
 4. 1 1 
 I1 R2
 U 2 R2 4. 
 I 2 R1
 Trang 1 
 Câu 9: Tại sao nói dòng điện có mang năng lƣợng? Cho ví dụ. Điện năng là gì? Nêu kí hiệu 
 và đơn vị của điện năng. 
 Dòng điện có mang năng lƣợng vì dòng điện có khả năng thực hiện công (VD: máy bơm 
 nước, quạt điện,...) và cung cấp nhiệt lượng (VD: bàn ủi, nồi cơm điện,...). 
 Điện năng là năng lượng của dòng điện. 
 . Kí hiệu: A. 
 . Đơn vị: Jun hay kW.h (Lưu ý: 1 kW.h = 3 600 000 J). 
 Câu 10: Công của dòng điện là gì? Viết công thức tính công của dòng điện (hay điện năng), 
 chú thích các đại lƣợng có trong công thức. Đo công của dòng điện (hay điện năng) bằng 
 dụng cụ nào? Số đếm trên công tơ điện cho biết điều gì? 
 Công của dòng điện sinh ra ở một đoạn mạch là số đo lượng điện năng chuyển hóa thành các 
 dạng năng lượng khác. 
 Công thức: 
 A : công của dòng điện (hay điện năng). (J hoặc kW.h) 
 A P . t P : công suất điện. (W hoặc kW) 
 t : thời gian dòng điện chạy qua. (s hoặc h) 
 2
 2 U
 Ngoài ra còn có công thức: A U . I .t I . R .t . t
 R
 Dụng cụ đo công của dòng điện (hay điện năng): 
 . Trong phòng thí nghiệm: dùng ampe kế , vôn kế và đồng hồ đo thời gian. 
 . Trong đời sống: dùng công tơ điện. 
 Số đếm trên công tơ điện cho biết: công của dòng điện hay lượng điện năng mà đoạn mạch 
 tiêu thụ. (1 số đếm trên công tơ điện => A = 1 kW.h = 3 600 000 J) 
 Câu 11: Phát biểu định luật Jun - Lenxơ. Viết các công thức của định luật, chú thích các 
 đại lƣợng có trong công thức. 
 Định luật Jun - Lenxơ: “Nhiệt lượng tỏa ra ở dây dẫn khi có dòng điện chạy qua tỉ lệ thuận 
 với bình phương cường độ dòng điện, với điện trở của dây dẫn và thời gian dòng điện chạy 
 qua.” 
 Công thức: 
 Q I 2 . R . t (J) Q 0 , 24 . I 2 . R . t (calo) 
 Q : nhiệt lượng dòng điện tỏa ra. (J hay calo ; 1J = 0,24 calo) 
 I : cường độ dòng điện. (A) 
 R : điện trở của dây dẫn. (Ω) 
 t : thời gian dòng điện chạy qua. (s) 
 Câu 12: Viết công thức tính hiệu suất của bếp điện (ấm điện). 
 Q
 H thu .100%
 Qtoa
 0 0
 Nhiệt lượng thu vào để vật nóng lên: Qthu m.c.(t2 t1 )
 2
 2 U
 Nhiệt lượng tỏa ra của bếp, ấm: Qtoa I .R.t ( P .t ; Q U.I.t ; Q .t )
 R
 Nếu sự mất mát nhiệt không đáng kể thì: Qtoả = Qthu ( H = 100%). 
 Trang 3 
 Câu 18: So sánh về từ phổ của nam châm thẳng với từ phổ của ống dây khi có dòng điện 
 chạy qua. 
 TỪ PHỔ Nam châm Ống dây có dòng điện 
 Các mạt sắt sắp xếp thành những 
 Bên trong Không có 
 đường thẳng song song nhau. 
 Các mạt sắt được sắp xếp thành Các mạt sắt được sắp xếp thành những 
 Bên ngoài những đường cong nối từ cực đường cong nối từ đầu này sang đầu 
 này sang cực kia của nam châm. kia của ống dây. 
 Câu 19: So sánh về đƣờng sức từ của nam châm thẳng với đƣờng sức từ của ống dây khi có 
 dòng điện chạy qua 
 ĐƢỜNG SỨC TỪ Nam châm Ống dây có dòng điện 
 Các đường sức từ là những đường 
 Bên trong Không có 
 thẳng song song nhau. 
 Các đường sức từ là những Các đường sức từ là những đường 
 Bên ngoài đường cong nối từ cực này sang cong nối từ đầu này sang đầu kia của 
 cực kia của nam châm. ống dây. 
 Câu 20: Nêu đặc điểm sự nhiễm từ của sắt thép. Nêu cấu tạo của nam châm điện. Có thể 
 làm tăng lực từ của nam châm điện bằng cách nào? Nêu một số ứng dụng của nam châm 
 điện trong thực tế. 
. Đặc điểm sự nhiễm từ của sắt thép: 
 Sắt, th p và các vật liệu từ khác như niken, coban đặt trong từ trường đều bị nhiễm từ. 
 Sau khi đã nhiễm từ, sắt non không giữ được từ tính lâu dài; còn th p thì giữ được từ tính lâu 
 dài. 
. Cấu tạo của nam châm điện: gồm một ống dây dẫn trong đó có lõi sắt non. 
. Có thể tăng lực từ của nam châm điện tác dụng lên một vật bằng cách: 
 Tăng cường độ dòng điện chạy qua các vòng dây. 
 Tăng số vòng dây. 
. Ứng dụng của nam châm điện: dùng để chế tạo loa điện, rơle điện từ, chuông báo động, và 
 nhiều thiết bị báo động khác. 
 Trang 5 
Bài 7: Trong cuộc sống, ta thường gặp những công tắc điện có thể điều chỉnh độ sáng tối của đèn, 
độ mạnh yếu của quạt, độ nóng của bàn ủi, Thiết bị này gọi là dimmer mà bộ phận chính là một 
biến trở. 
a/. Biến trở là gì? Biến trở có tác dụng gì trong mạch điện? 
b/. Một biến trở con chạy có ghi (20 Ω – 2 A). Dây dẫn làm biến trở trên 
 bằng chất có điện trở suất 0,6.10-6 Ω.m, có tiết diện 0,3 mm2. Em hãy: 
 Giải thích ý ngh a các số ghi trên biến trở này. 
 Tính chiều dài dây dẫn làm biến trở. 
Bài 8: Người ta dùng một bếp điện có điện trở 15 Ω, mắc vào nguồn điện có hiệu điện thế 220 V, 
để đun nóng 8 kg nước đang ở 25oC, thì trong thời gian 16 phút thấy nước trong ấm sôi ở 100 oC. 
Cho biết nhiệt dung riêng của nước là 4 200 J/(kg.K). 
a/. Tính hiệu suất của bếp điện. 
b/. Dây điện trở của bếp điện có chiều dài là 2,1 m, được làm bằng constantan với điện trở suất là 
 0,5.10-6 Ωm,. Hãy tìm tiết diện của dây điện trở này. 
Bài 9: Hãy cho biết tên và công dụng của các dụng cụ sau: 
 Dụng 
 cụ 
Tên gọi 
 Công 
 dụng 
Bài 10: Hãy cho biết các thiết bị dưới đây đã biến đổi điện năng thành những dạng năng lượng gì? 
 Điện năng đã được biến đổi thành 
 Bàn ủi 
 Điện năng đã được biến đổi thành 
 Quạt điện 
 Điện năng đã được biến đổi thành 
 Đèn LED 
 Điện năng đã được biến đổi thành 
 Máy khoan 
 Trang 7 
Bài 16: Trong nhà bếp của gia đình bạn Hoa có sử dụng các loại thiết bị điện sau đây: 1 bóng đèn 
60 W, 1 quạt 100 W, 1 bếp điện 3 500 W, 1 ấm điện 300 W. Các thiết bị trên đều hoạt động bình 
thường với nguồn điện gia đình đang sử dụng là 220 V. 
a/. Các thiết bị điện trên đã chuyển hóa điện năng thành những dạng năng lượng nào? 
b/. Thiết bị nào ở trên đã chuyển hóa điện năng thành nhiệt năng ở dạng có ích khi sử dụng? 
c/. Mỗi ngày, mẹ An sử dụng bếp điện để nấu ăn từ lúc 10h sáng đến 12h trưa. Hãy tính nhiệt 
 lượng mà bếp đã tỏa ra khi sử dụng. 
d/. Nếu tất cả các thiết bị trên hoạt động cùng lúc trong thời gian 30 phút thì tổng công suất và điện 
 năng tiêu thụ là bao nhiêu? 
e/. CB (circuit breaker) là 1 cầu dao tự động dùng để đóng ngắt và bảo vệ cho mạch điện. Hãy tính 
 cường độ dòng điện chạy trong mạch điện ở nhà bếp của bạn Hoa. Nên chọn loại CB nào để 
 bào vệ các thiết bị điện trong nhà bếp: CB loại 10 A, 20 A, 25 A hay 30 A? Giải thích sự lựa 
 chọn của em. 
Bài 17: Một đèn LED sạc gồm 30 bóng đèn LED, mỗi bóng có ghi là (3 V - 0,06 W). Điện năng 
được dự trữ trong đèn sau khi sạc đầy là 25 920 J. Khi đèn hoạt động bình thường thì thời gian 
hoạt động của đèn là bao lâu? (tính theo đơn vị giờ) 
Bài 18: Để đủ ánh sáng cho việc học tập mỗi lớp học trong trường mắc 12 bóng đèn. Thời gian học 
của học sinh mỗi ngày là 5 tiết, và một tiết có 45 phút, mỗi tháng có 26 ngày học. 
a/. Mắc 12 bóng đèn huỳnh quang trong một lớp học, công suất tiêu thụ của mỗi đèn là 40 W. Tính 
 điện năng tiêu thụ của 12 bóng đèn huỳnh quang này trong một tháng. 
b/. Thay các đèn huỳnh quang nói trên bằng các đèn LED có công suất tiêu thụ là 18 W, và có độ 
 sáng tương đương với đèn huỳnh quang.Tính điện năng tiêu thụ của 12 bóng đèn LED này 
 trong một tháng. 
c/. Tính lượng điện năng và số tiền mà nhà trường tiết kiệm được trong mỗi tháng nếu sử dụng đèn 
 LED thay cho đèn huỳnh quang. Biết rằng trường có 20 phòng học, các đèn đều hoạt động bình 
 thường và giá điện bình quân hiện nay khoảng là 2 000 đồng/(kW.h). 
Bài 19: Một thói quen khi sử dụng tivi là tắt tivi bằng bộ điều khiển không dây (remote), và để tivi 
ở chế độ “chờ” (standby). Đèn “chờ” là một bóng đèn LED mà theo các nhà sản xuất có công suất 
tiêu thụ là 1 W. Giả sử rằng mỗi hộ gia đình ở thành phố Hồ Chí Minh có một tivi và xem tivi 6 
giờ mỗi ngày. Em hãy tính xem: 
a/. Nếu tắt tivi bằng công tắc nguồn, nút OFF trên tivi (hoặc rút phích cắm tivi ra khỏi ổ điện ) thì 
 mỗi tháng 30 ngày, toàn thành phố với khoảng 2 triệu hộ gia đình sẽ tiết kiệm được một lượng 
 điện năng là bao nhiêu? 
b/. Nếu giá điện bình quân hiện nay là 2 000 đồng cho mỗi kW.h điện sử dụng, thì số tiền mà toàn 
 thành phố sẽ tiết kiệm được trong 1 tháng là bao nhiêu? 
Bài 20: Giờ Trái Đất (Earth Hour) là một sự kiện quốc tế hàng năm, do Quỹ Quốc tế Bảo vệ thiên 
nhiên phát động khuyến khích mọi người tắt đèn điện, và các thiết bị điện không ảnh hưởng lớn 
đến sinh hoạt trong một giờ, nhằm đề cao việc tiết kiệm điện năng. Nếu mỗi gia đình tại TP.HCM 
giảm bớt thời gian thắp sáng của một bóng đèn 60 W trong một giờ, thì số tiền tiết kiệm được của 
thành phố là bao nhiêu? Cho rằng TP.HCM hiện nay có khoảng 1,7 triệu hộ gia đình đang sinh 
sống và giá điện bình quân hiện nay là 2 000 đồng/(kW.h). 
Bài 21: Để sử dụng điện hợp lý và tiết kiệm, ngày nay người ta sử dụng các loại đèn LED, đèn 
compact. Cho biết: đèn LED 18 W có độ sáng tương đương với đèn compact 35 W, đèn LED 18 W 
nhãn hiệu Điện Quang có giá bán là 350 000 đồng và tuổi thọ là 20 000 giờ, đèn compact nhãn 
hiệu Điện Quang có giá bán là 125 000 đồng và tuổi thọ là 10 000 giờ, giá tiền điện trung bình là 
1800 đ/(kW.h). Hãy tính chi phí cho việc sử dụng mỗi loại đèn trên trong 20 000 giờ, và từ đó cho 
biết dùng loại đèn nào thì tiết kiệm hơn? 
 Trang 9