Đề kiểm tra học kỳ II Ngữ văn Khối 9 - Năm học 2015-2016 - Phòng GD&ĐT Quận 2 (Có đáp án)

 ỦY BAN NHÂN DÂN QUẬN 2 ĐỀ KIỂM TRA HỌC KỲ II - Năm học 2015-2016
PHÒNG GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO MÔN: NGỮ VĂN KHỐI 9
 Thời gian làm bài: 90 phút
 (Không kể thời gian phát đề)
Câu 1: (3.0 điểm)
 Đọc đoạn câu chuyện sau và trả lời câu hỏi:
 BÀN TAY YÊU THƯƠNG
 Trong một tiết dạy vẽ, cô giáo bảo các em học sinh lớp Một vẽ về điều gì đã làm các 
em thích nhất trong đời. Cô giáo thầm nghĩ: “Chắc rồi các em cũng lại vẽ những gói quà, 
những ly kem, hoặc những món đồ chơi, quyển truyện tranh”. Thế nhưng cô đã hoàn toàn 
ngạc nhiên trước một bức tranh lạ của em học sinh tên Douglas: bức tranh vẽ một bàn tay.
 Nhưng đây là bàn tay của ai? Cả lớp bị lôi cuốn bởi hình ảnh đầy biểu tượng này. 
Một em đoán: “Đó là bàn tay bác nông dân”. Một em khác cự lại: “Bàn tay thon thả thế này 
phải là bàn tay của một bác sĩ phẫu thuật”. Cô giáo đợi cả lớp bớt xôn xao dần rồi mới 
hỏi tác giả bức tranh. Doulas cười ngượng nghịu: “Thưa cô, đó là bàn tay của cô ạ!”
 Cô giáo ngẩn ngơ, cô nhớ lại những phút ra chơi cô thường dùng bàn tay để dắt 
Doulas bước ra sân, bởi em là một cô bé khuyết tật, khuôn mặt không được xinh xắn như 
các em khác, gia cảnh của em từ lâu đã trở nên rất khó khăn. Cô chợt hiểu ra... 
 (Theo Quà tặng của cuộc sống, NXB Trẻ - 2004)
 a. Bằng một câu văn, em hãy viết tiếp điều cô giáo chợt hiểu ra. (0.5 điểm)
 b. Xác định ít nhất hai phép liên kết câu trong đoạn văn thứ nhất. (1.0 điểm)
 c. Gọi tên các thành phần biệt lập trong câu: Cô giáo thầm nghĩ: “Chắc rồi các em 
cũng lại vẽ những gói quà, những ly kem, hoặc những món đồ chơi, quyển truyện tranh”, 
“Thưa cô, đó là bàn tay của cô ạ!” (1.0 điểm)
 d. “Bức tranh vẽ một bàn tay” chứa hàm ý gì? (0.5 điểm)
Câu 2: (3.0 điểm)
 Viết một văn bản nghị luận ngắn (khoảng một trang giấy thi) trình bày suy nghĩ của 
em về bài học được rút ra từ câu chuyện trên.
Câu 3: (4.0 điểm)
 Cảm nhận của em về tình cảm gia đình qua hai đoạn thơ sau:
 ... Dù ở gần con, ... Con ơi tuy thô sơ da thịt
 Dù ở xa con, Lên đường
 Lên rừng xuống bể, Không bao giờ nhỏ bé được
 Cò sẽ tìm con Nghe con.
 Cò mãi yêu con. (Nói với con -Y Phương)
 Con dù lớn vẫn là con của mẹ
 Đi hết đời, lòng mẹ vẫn theo con
 (Con cò - Chế Lan Viên)
 ----- Hết -----
Họ và tên học sinh:. - Điểm 0,5: bài làm cho thấy học sinh xác định được vấn đề cần nghị luận: trong cuộc 
sống, trong quan hệ giữa con người với con người cần phải có tình yêu thương và lòng biết 
ơn.
 - Điểm 0, 25: Xác định chưa rõ vấn đề cần nghị luận. 
 - Điểm 0: Xác định sai vấn đề cần nghị luận. 
 c) Chia vấn đề cần nghị luận thành các luận điểm phù hợp; các luận điểm được triển 
khai theo trình tự hợp lí, có sự liên kết chặt chẽ; sử dụng tốt các thao tác lập luận để triển 
khai các luận điểm (trong đó phải có thao tác giải thích, chứng minh, bình luận); biết kết 
hợp giữa nêu lí lẽ và đưa dẫn chứng; dẫn chứng phải lấy từ thực tiễn đời sống (hoặc trong 
văn học), cụ thể và sinh động (1,5 điểm):
 • Giải thích đúng vấn đề nghị luận: trong cuộc sống, trong quan hệ giữa con người 
với con người có những cử chỉ thoạt tưởng bình thường nhưng đấy lại chính là biểu tượng 
của tình thương yêu. Như cô giáo trong câu chuyện “những phút ra chơi cô thường dùng bàn 
tay để dắt Doulas bước ra sân” nhưng cử chỉ ấy đã làm ấm lòng “một cô bé khuyết tật”. Nếu 
bàn tay cô giáo là biểu tượng của tình thương yêu thì bức tranh là biểu tượng của lòng biết 
ơn.
 Chứng minh, bàn luận để rút ra bài học cho bản thân và mọi người: trong cuộc sống, 
trong quan hệ giữa con người với con người cần phải có tình yêu thương và lòng biết ơn.
 + Dùng lý lẽ và dẫn chứng để làm sáng tỏ vấn đề cần nghị luận.
 + Phê phán, phản biện vấn đề 
 + Đề ra phương hướng cụ thể 
 Một số gợi ý:
 Bàn tay của cô giáo đã nói lên tình yêu thương đối với Doulas. Và trên hành tinh này 
còn có biết bao nhiêu bàn tay, những bàn tay ấy đang và sẽ thực hiện tình yêu thương như:
 - Bàn tay của người nông dân thực hiện tình yêu thương là dầm sương daĩ nắng, cày 
sâu cuốc bẫm sớm hôm, chăm nom ruộng đồng mong cho cây lúa trổ đầy bông.
 - Bàn tay của người y, bác sĩ xoa dịu những cơn đau của các bệnh nhân đang quằn quại 
trên giường bệnh và tình yêu thương ấy luôn luôn ước mong cho những cơn đau của các 
bệnh nhân không còn tái diễn nữa.
 - Bàn tay của người mẹ thực hiện tình yêu thương luôn luôn chăm sóc nâng niu những 
đứa con thân yêu của mình mong sao các con mau lớn khôn để trở thành người hữu dụng 
cho xã hội.
 - Bàn tay của những người con thực hiện tình yêu thương lúc nào cũng hướng về 
người mẹ thân thương của mình để mong đền đáp công ơn sinh thành dưỡng dục, chín tháng 
cưu mang, công ơn trời biển ấy làm sao các con quên được.
 Vì thế, khi cha mẹ còn sống phải luôn luôn làm vui lòng người, phải biết vâng lời 
dạy bảo của người, phải siêng năng học hành đến nơi đến chốn để làm rỡ mặt mẹ cha đối 
với ông bà, cô bác, anh chị em và những người xung quanh nữa.
 Bởi vậy tình yêu thương ở đâu có mặt là có sự an vui, thanh bình, yên ổn ở đó. Cho 
nên chúng ta là con người vì thế hãy đem tình yêu thương đến với mọi người, mọi nhà.
 - Điểm 1,5: Đảm bảo các yêu cầu trên
 - Điểm 1,25 – 0,75:: Cơ bản đáp ứng được các yêu cầu trên, song một trong các luận 
điểm còn chưa đầy đủ hoặc liên kết chưa thật chặt chẽ.
 - Điểm 0,25 – 0,5: Bài làm chỉ có vài ý rời rạc; hoặc viết được một đoạn ngắn.
 - Điểm 0: Không đáp ứng được bất kì yêu cầu nào trong các yêu cầu trên.
 d) Chính tả, dùng từ, đặt câu (0,5 điểm):
 - Điểm 0,5: Không mắc lỗi chính tả, dùng từ, đặt câu.
 - Điểm 0,25: Mắc một số lỗi chính tả, dùng từ, đặt câu. con vẻ đẹp sức mạnh của truyền thống quê hương, mong con sống có tình nghĩa, biết chấp 
nhận gian khó, vươn lên bằng ý chí của mình, vững vàng trên đường đời.
 Điều lớn lao nhất mà người cha muốn truyền cho con chính là lòng tự hào với quê 
hương và niềm tự tin khi bước vào đời. Nói với con mà chính là cha đã trao tặng cho con. 
Cha đã vun đắp cho con những tình cảm tốt đẹp, cho con một hành trang quý và đã sẵn sàng 
tung cánh cho con bay đi khắp mọi nơi.
 Học sinh có thể lồng ghép việc đối chiếu, so sánh trong quá trình phân tích hai đoạn 
thơ hoặc viết thành một đoạn so sánh riêng. 
 + Điểm tương đồng: Qua những hình ảnh gợi tả, gợi cảm, hai tác giả đều thể hiện tình 
cảm gia đình: tình mẹ và tình cha
 + Điểm khác nhau: Hai văn bản thơ có sự khác nhau về thể thơ, các biện pháp nghệ 
thuật và giọng điệu thơ, Văn bản 1 thiên về tình mẹ thiêng liêng được gửi gắm qua lời ru 
ngọt ngào. Văn bản 2 thiên về tình cha sâu sắc qua lời căn dặn chân thành mà sâu sắc.
 - Học sinh có thể có những cảm nhận và diễn đạt khác nhưng phải hợp lí, có sức thuyết 
phục.
 - Điểm 2,5: Đảm bảo các yêu cầu trên.
 - Điểm 2,0 – 2,25: Cơ bản đáp ứng được các yêu cầu trên, song một trong các luận 
điểm (phân tích, so sánh) còn chưa được trình bày đầy đủ hoặc liên kết chưa thực sự chặt 
chẽ.
 - Điểm 1,5 –1,75 : Đáp ứng 1/2 đến 2/3 các yêu cầu trên.
 - Điểm 0,5 – 1,0: Đáp ứng được 1/3 các yêu cầu trên.
 - Điểm 0,25: Hầu như không đáp ứng được yêu cầu nào trong các yêu cầu trên.
 - Điểm 0: Không đáp ứng được bất kì yêu cầu nào trong các yêu cầu trên.
 d) Chính tả, dùng từ, đặt câu (0,5 điểm):
 - Điểm 0,5: Không mắc lỗi chính tả, dùng từ, đặt câu.
 - Điểm 0,25: Mắc một số lỗi chính tả, dùng từ, đặt câu.
 - Điểm 0: Mắc nhiều lỗi chính tả