Kế hoạch bài dạy Vật lý 9 - Bài 44+45: Thấu kính phân kì. Ảnh của một vật tạo bởi thấu kính phân kì

 BÀI 44- 45: THẤU KÍNH PHÂN KÌ 
 ẢNH CỦA MỘT VẬT TẠO BỞI THẤU KÍNH PHÂN KÌ 
 A. THẤU KÍNH PHÂN KÌ 
I. Đặc điểm của thấu kính phân kì 
1. Quan sát và tìm cách nhận biết 
+ Thấu kính phân kì được làm bằng vật liệu trong suốt, được giới hạn bởi hai mặt 
cầu (một trong hai mặt có thể là mặt phẳng) thường dùng có phần rìa dày hơn phần 
giữa 
+ Chùm tia tới song song với trục chính của thấu kính phân kì cho chùm tia ló 
phân kì 
2. Thí nghiệm : HS tự làm 
II. Các đại lượng và đường truyền của tia sáng đặc biệt 
1. Các đại lượng 
 Mỗi thấu kính đều có trục chính, quang tâm, tiêu điểm, tiêu cự. 
 Quy ước 
 (Δ) là trục chính 
 là quang tâm 
 F và F’ lần lượt là tiêu điểm vật và tiêu điểm ảnh. 
 Khoảng cách OF = OF’ = f gọi là tiêu cự của thấu kính. 
2. Đường truyền của một số tia sáng qua thấu kính phân kì 
- Một chùm tia tới song song với trục chính của thấu kính phân kì cho chùm tia ló 
có đường kéo dài cắt nhau tại tiêu điểm của thấu kính. B. ẢNH CỦA MỘT VẬT TẠO BỞI THẤU KÍNH PHÂN KÌ 
I. Đặc điểm ảnh của một vật tạo bởi thấu kính phân kì (TKPK) 
- Vật sáng đặt ở mọi vị trí trước thấu kính phân kì luôn cho ảnh ảo, cùng chiều, 
nhỏ hơn vật và luôn nằm trong khoảng tiêu cự của thấu kính. 
- Vật đặt rất xa thấu kính, ảnh ảo của vật có vị trí cách thấu kính một khoảng bằng 
tiêu cự. 
II. Cách dựng ảnh của vật qua thấu kính phân kì 
 a) Cách dựng ảnh của điểm sáng S 
 Từ S ta dựng hai tia (trong ba tia đặc biệt) đến thấu kính, sau đó vẽ hai tia ló ra 
khỏi thấu kính. Hai tia ló không cắt nhau thực sự mà có đường kéo dài của chúng 
cắt nhau, giao điểm cắt nhau đó chính là ảnh ảo S’ của S.